Thứ năm, 14/05/2015, 10:06:10
Phiên bản di động Phiên bản đầy đủ

HĐND / Chương trình hoạt động HĐND

A+ | A | A-

Thẩm quyền và năng lực thực hiện thẩm quyền của Hội đồng nhân dân

Người đăng: banbientap Ngày đăng: 21:19 | 16/11 Lượt xem: 169

HĐND ngày càng được trao thêm nhiều thẩm quyền quyết định các vấn đề tại địa phương. Cùng với đó hành lang pháp lý đảm bảo hoạt động của HĐND từng bước được hoàn thiện. Để thực hiện trọn vẹn, đúng nghĩa thẩm quyền được trao thì việc củng cố năng lực nội tại, đảm bảo đủ năng lực làm nên thực quyền là vấn đề cần được quan tâm.

Phân quyền ngày càng rõ

Có thể nói nhiệm kỳ 2016-2021, chính quyền địa phương cấp tỉnh nói chung và Hội đồng nhân dân tỉnh nói riêng triển khai thực hiện nhiệm vụ trong bối cảnh có nhiều thuận lợi so với nhiệm kỳ trước. Luật Tổ chức chính quyền địa phương và các Luật quan trọng như Luật Hoạt động giám sát của Quốc hội và Hội đồng nhân dân, Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, Luật Đầu tư công, Luật Nhà ở, Luật Đất đai, Luật Ngân sách nhà nước...vv được ban hành, sửa đổi, bổ sung kịp thời đã tạo cơ sở pháp lý quan trọng để hoàn thiện cơ cấu tổ chức; phân định rõ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của các cấp chính quyền địa phương; nâng cao vai trò, vị thế và trách nhiệm của cơ quan dân cử; tăng cường phân cấp, phân quyền cho chính quyền cấp tỉnh trong việc quyết định các vấn đề quan trọng của địa phương, tạo điều kiện cho địa phương phát huy tiềm năng, lợi thế của mình.


 Đại biểu tham gia thảo luận tại kỳ họp thứ 18, HĐND tỉnh khóa IX

Xu hướng tăng cường phân quyền đã giúp HĐND cấp tỉnh được quyền quyết định rất nhiều vấn đề so với trước như quyết định chủ trương đầu tư các dự án đầu tư công; quyết định phân bổ vốn đầu tư công; cho ý kiến chấp thuận chủ trương đầu tư các dự án nhà ở; quyết định danh mục dự án thu hồi đất, chuyển mục đích sử dụng đất; quy định bảng giá đất,… Điều đó dẫn đến số nội dung cần trình HĐND nhiều hơn, hoạt động kỳ họp diễn ra thường xuyên hơn, thay vì thường lệ mỗi năm 02 kỳ như trước.

Có mất cân đối

Số lượng kỳ họp tăng đồng nghĩa hoạt động của mỗi chủ thể trong HĐND cũng thường xuyên và liên tục hơn. Số đợt khảo sát, giám sát của các ban HĐND sẽ được tiến hành nhiều hơn; khối lượng công việc tham mưu, tổng hợp của Văn phòng cũng tăng cao; đại biểu HĐND ngoài việc dành nhiều thời gian hơn cho việc tham dự các kỳ họp cũng phải bố trí thêm thời gian để nghiên cứu, xem xét các tài liệu trình kỳ họp,…

Theo dõi diễn biến nhiều kỳ họp HĐND cho thấy các chủ thể trong HĐND đã từng bước nâng cao năng lực để thực hiện có hiệu quả thẩm quyền được trao. Có khá nhiều các ý kiến thẩm tra mang tính phản biện, đề xuất nhiều vấn đề cụ thể; nhiều đại biểu tâm huyết và thẳng thắn trong thảo luận, góp ý các dự thảo nghị quyết. Tuy nhiên, thực tế cũng cho thấy nhiều nội dung trình HĐND chưa nhận được sự quan tâm của đại biểu; có khi trong hàng loạt nội dung trình kỳ họp đại biểu chỉ quan tâm, thảo luận các vấn đề mang tính chi tiết như chế độ phụ cấp, mức chi các hoạt động,… vấn đề lớn và khó nhất là trên lĩnh vực tài chính, đầu tư, đất đai như quyết định chủ trương đầu tư các dự án đầu tư công, phân bổ vốn đầu tư, quyết toán ngân sách hay cho ý kiến chấp thuận chủ trương đầu tư các dự án xây dựng nhà ở,… rất ít ý kiến đề cập, thậm chí không có. Ở đây có thể nhìn nhận sự mất cân đối giữa thẩm quyền được trao và năng lực thực hiện thẩm quyền ấy. Điều này dẫn đến việc thực hiện thẩm quyền HĐND đôi lúc hình thức. Đó là một thực tế!

Năng lực làm nên thực quyền

Việc thực hiện quyền lực của HĐND phụ thuộc rất lớn vào các yếu tố trong cơ cấu tổ chức, cơ chế thực thi quyền lực của HĐND, đó là: đại biểu HĐND, các ban HĐND, Thường trực HĐND và bộ máy tham mưu, giúp việc… HĐND muốn thực hiện được quyền lực đó, trước hết phải có năng lực nội tại của mình. Nói cách khác, chỉ khi nào HĐND có đủ năng lực thực hiện quyền lực thì khi đó mới có thực quyền. Hoạt động của HĐND có mang nặng tính hình thức hay không phụ thuộc chủ yếu vào các yếu tố này. Muốn HĐND có thực quyền phải hoàn thiện cơ cấu tổ chức và nâng cao năng lực của các yếu tố trong cơ cấu tổ chức. Theo đó, các ban của HĐND, Thường trực HĐND phải được tổ chức theo đúng tinh thần Luật Tổ chức chính quyền địa phương; phải lựa chọn những đại biểu có năng lực, uy tín, có tâm huyết, độc lập trong hoạt động HĐND.

Đối với từng kỳ họp, chủ thể thực hiện hoạt động thẩm tra phải thể hiện rõ quan điểm. Trách nhiệm giải trình và vai trò điều hành của chủ tọa kỳ họp phải được phát huy; nội dung nào quan trọng, có tác động lớn cần định hướng, cung cấp các thông tin cần thiết để đại biểu HĐND có cơ sở thảo luận, quyết định, tránh việc chỉ sa đà vào một số nội dung chi tiết; các vấn đề lớn hoặc mang tính chuyên sâu cần tham vấn các cơ quan chuyên môn, các chuyên gia. Thời gian tổ chức, chương trình từng kỳ họp cũng cần được bố trí khoa học, tạo điều kiện, quỹ thời gian cần thiết để đại biểu nghiên cứu, góp ý.

Tác giả: Thanh Thanh

[Trở về]

Các tin mới:

Các tin khác:

TÀI LIỆU KỲ HỌP



TÀI LIỆU PHIÊN HỌP TT HĐND


Đại biểu dân cử với cử tri


    Liên kết Website